હાઈકુના સર્જકજી ! તમારા હાઈકુને જ બોલવા દો !! (અંતીમ હપતો – ૭)

 વાચક મીત્રો ! તમને બેચાર પાઠ ભણાવીને એક બાજુ ઘણી તકલીફ આપી, તો બીજી બાજુ સત્તરાક્ષરીમાં ડુબકીઓ ખવડાવી ખવડાવીને ભીના–ભીના ને ભર્યા–ભર્યા કરી દીધા હોય તો સારું !  હવે એનાથી આગળ હું કાંઈક વધારે પીરસું એમ વીચારીને આજે કેટલુંક રજુ કરું છું. આશા છે કે

હાઈકુ – ઉભાં, આડાં, ત્રાંસાં !! (હાઈકુશ્રેણી – ૬)

સહયોગીઓ,  (હાઈકુ અગે ચાલી રહેલી આ લેખમાળા ખરેખર તો શ્રી સ્નેહરશ્મિના હાઈકુસંગ્રહની એમણે લંબાણપુર્વક લખેલી પ્રસ્તાવના – કે જે ‘સંસ્કૃતિ‘ના જુના અંકો એપ્રીલ અને મે, ૧૯૬૭માં પ્રગટ થઈ હતી – ના આધારે મારી ભાષા–શૈલીમાં મુકાઈ રહી છે. આમાં ભાષા સીવાય મારું કશું નથી…) –––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––  ગયા અંકમાં આપણે

હાઈકુમાં સ્થળ અને કાળની યોજના.

મીત્રો, આગળ જે કાંઈ વાંચ્યું તે ગમ્યું હશે ખરું ? ભાગ્યે જ કોઈના સમાચાર આ અંગે વાંચવા મળ્યા છે. છતાં લીધું કામ તો પુરું કરવું જ રહ્યું !  તો પછી, બોલો હવે એ જ વાત વધુ આગળ ચલાવીશું ? કારણ કે મને બે–એક ખાસ વાત

હાઈકુમાં કેટલા અક્ષરો ?

ગુજરાતીના બે સમર્થ કવીઓનાં હાઈકુ અંગે સ્નેહરશ્મિ. ——————————————————————————————————- [પ્રીય વાચકમીત્રો ! શ્રી સ્નેહરશ્મિએ બે સમર્થ કવીઓનાં હાઈકુનો આધાર લઈને સરસ અને સભર વાતો એમના હાઈકુસંગ્રહમાં કરી છે. આજે એમાંની કેટલીક અહીં રજુ કરી રહ્યો છું, તમને અવશ્ય ગમશે….– જુ.] –––––––––––––––––––––––––––––––––––– હાઈકુને એક જ ઉદગારમાં પુરી

હાઈકુ-વીશ્વની ટુંકી સફરે… : (૧)

જાપાની કાવ્યપ્રકાર હાઈકુની અલૌકીક દુનીયામાં…..! નોંધ : [ઉ.જોશી સંપાદીત ‘સંસ્કૃતિ’ના 1965-67ના અંકો –કનુભાઈ જાનીના આશીર્વાદથી — મળી ગયા હતા. 1965ના ઓગસ્ટનો સંસ્કૃતિનો અંક હું સણોસરા ભણતો ત્યારે મેં વાંચ્યો હતો. એ અંકમાં સૌથી પ્રથમ વાર સ્નેહરશ્મીનાં 9 હાઈકુ પ્રગટ થયેલાં તે આજેય યાદ છે. ગુજરાતમાં

સમયમૂર્તિ નર્મદની કવિતા

– જુગલકીશોર (મારા, ૧૯૬૭–૬૯ના અનુસ્નાતક સમયના  અભ્યાસનીબંધોમાંથી તારવીને ) અર્વાચીનકાળને આપણે જાણવો હોય તો ઇતિહાસનાં પુસ્તકોને શરણે જવાની જરૂર નથી; એ નિરસ વિષય ભલે આંકડાઓ આપીને આપણને એ સમયની માહિતીઓ આપે, પરંતુ એ કાળનું જીવતું જાગતું રૂપ જોવું હોય તો નર્મદ પાસે જવાથી સહેલાઈથી એને